Muzika Kao Primenjena Umetnost

MUZIKA KAO PRIMENJENA UMETNOST

Delo Varteksa Baronijana, kompozitora i nekadašnjeg muzičkog urednika Televizije Beograd "Muzika kao primenjena umetnost" objavljeno je 1981. godine, a drugo izdanje pojavilo se 2007. Do nas je stiglo ovih dana. Interesantna tematika, veo-ma dobro objašnjena u poglavljima “Vizuelizacija muzike i zvuk kao dimenzija slike i pokreta” – na televiziji, pa “Uloga džeza i elektronske muzike”, zatim “Muzika u teatru” – da ne nave-demo ceo sadržaj ove studije znalački napisane, ne kasni da se pročita ni posle više decenija nakon njenog nastanka, kao što je to, uostalom, i sa drugim vrednim knjigama čiji značaj protok vremena samo potvrdjuje.
Na autora razmatranje primene muzike u drugim umetnostima nije uticalo samo dugogodišnje isku-stvo u opremanju muzičkih emisija na televiziji, već i saznanje o primeni muzike u pozorištu starih civilizacija. Mada se čitaocu može učiniti da je prilaz ovoj temi originalan, iz bibliografije koju Baron navodi može se zaklučiti da je on zvuk proučavao i iz bogate zaostavštine pisane reči, zabeležene još u starom veku. Ili kako u Zaključku, izmedju ostalog, piše: “Muzika, kao primenjena umetnost i tehnika njene primene deo su složenog govora audio-vizuelnog izražavanja u kome se ruši granica izmedju muzike i zvučnih efekata. U dijalektičkoj medjuzavisnosti slike i zvuka, muzika zahteva drukčije vrednovanje koje proizlazi iz logike i zakonitosti njenog sprezanja sa dramom ili slikom. Iz ovoga proizlazi i estetika koja primenjenu muziku sagledava u složenosti njene funkcije u okviru audio-vizuelnih struktura pozorišta, filma, radija i televizije, iznalazeći ono što im je zajedničko u logici sažimanja zvuka, slike, pokreta i smisla.”
U svom pogovoru knjizi Ivana Stefanović piše: “Autor je u svom delu sistematizovao pred čitaoca opšta znanja i, kroz praksu proverenog sopstvenog rada vezanog za primenu muzike, koja ima ogroman kapacitet iskustva. Ona povezuje zvuk sa scenskom radnjom, slikom, izgovorenom rečju. Muzika od preistorije prati ljudski pokret koji kao da je iz nje i proistekao. Istorija ovog večitog preplitanja započinje u doba maske i bubnja, u doba rituala, magijskih obreda i orgijastičkih misterija primitivnog društva. Ona se, medjutim, nikako ne završava danas kada je muzika svuda prisutna i u zajednici sa slikom stiže odasvud, sa ekrana i iz virtuelnog prostora i kao takva, hteli mi to ili ne, prati svaki pojedinačni ljudski korak"
Baronova knjiga je mala hrestomatija pojmova, sažeta istorija izvodjačkih scenskih umetnosti, vizuelnog i muzičkog, analiza zvuka i pokreta kroz vreme. Njegovo se ime može naći u programima beogradskih pozorišta i pamti iz ranog perioda beogradske televizije.

* * *

Varteks Baronijan (1933-1993) rodjen je u Beogradu. Studirao je istoriju umetnosti i Muzičku akademiju, gde je diplomirao na Odseku za kompoziciju. Od 1955. radi u Muzičkoj redakciji Radio Beograda, gde posebnu pažnju posvećuje džez muzici. Autor je mnogih scenskih muzičkih kompo-zicija za pozorište, dokumentarne i igrane filmove. Bio je redovan profesor na Fakultetu dramskih umetnosti u Beogradu. Veliki je spisak njegovih kompozicija, angažovanja i nagrada za rad da bi se sve mogle navesti. Od 1955, pa do kraja svog života bio je urednik Muzičke reakcije Beogradske televizije.

Ana Šomlo

Nekad I Sad Godina 1 Broj 5 Septembar/Oktobar 2010

BlinkListblogmarksdel.icio.usdiggFarkfeedmelinksFurlLinkaGoGoNewsVineNetvouzRedditYahooMyWebFacebook

Unless otherwise stated, the content of this page is licensed under Creative Commons Attribution-ShareAlike 3.0 License